De Anglicaanse Kerk is een wereldwijde familie van kerken. Het is de op twee na grootste christelijke gemeenschap ter wereld, na de rooms-katholieke kerk en de oosters-orthodoxe kerken. De gemeenschap bestaat uit 42 onafhankelijke nationale of regionale kerken, waaronder de Church of England, de Episcopale Kerk (VS), de Anglicaanse Kerk van Kenia, de Anglicaanse Kerk https://znaki.fm/nl/teams/anglicaanse-kerk/ van Zuid-Afrika en vele andere. Elke kerk is autonoom, dat wil zeggen dat ze zichzelf besturen, maar verbonden zijn door een gemeenschappelijke geschiedenis, liturgie en bisschoppelijke structuur.
Eeuwenoude wortels
De Anglicaanse communie vindt haar oorsprong in de Kerk van Engeland. Haar wortels gaan terug tot de oude Keltische kerken van Ierland en Brittannië, evenals tot de missie van de heilige Augustinus van Canterbury en zijn medebroeders uit Rome, een missie die in 597 n.Chr. in Kent voet aan wal zette. Hij en de daaropvolgende aartsbisschoppen van Canterbury, met name Theodorus, speelden een belangrijke rol bij de vestiging van het christendom in Engeland. Gedurende bijna duizend jaar was de kerk in Engeland een onlosmakelijk onderdeel van de Westerse Kerk in eenheid met Rome.
De kathedraal van Canterbury
Toen Augustinus in 597 door paus Gregorius de Grote naar Kent werd gestuurd, vestigde hij zich daar en stichtte hij de eerste kathedraal. In de jaren 1170 maakte de moord op aartsbisschop Thomas Becket van de kathedraal een belangrijk bedevaartsoord in Europa. Met de verspreiding van het anglicanisme over de wereld door de eeuwen heen werd de kathedraal van Canterbury voor veel anglicanen een plek van historische en symbolische betekenis.
De Anglicaanse Kerk verbreekt de banden met Rome
De Engelse Reformatie, die in de jaren 1530 door Hendrik VIII in gang werd gezet, verbrak de banden van de Kerk van Engeland met Rome en stelde de vorst aan als hoofd van de Kerk van Engeland. Ze leidde Engeland ook naar het protestantisme en bracht ingrijpende religieuze, politieke en culturele veranderingen teweeg.
Na een periode van religieuze onrust leidde de Religieuze Stichting van koningin Elizabeth I (rond 1559) tot de oprichting van één nationale kerk. Deze stichting volgde een koers die bekend werd als de via media, oftewel de ‘middenweg’, waarbij verschillende standpunten in overweging werden genomen en naar pastorale en praktische ontwikkelingswegen voor de kerk en de natie werd gezocht. Het creëerde een kerk die tegelijkertijd ‘katholiek en gereformeerd’ was – een kerk die de oude, katholieke orde van bisschoppen, priesters en diakenen behield, maar tegelijkertijd de nadruk van de protestantse Reformatie op het hoogste gezag van de Heilige Schrift overnam. Deze identiteit kreeg een intellectuele basis dankzij de theoloog Richard Hooker, die pleitte voor een evenwichtige benadering van het gezag.
Het anglicanisme en het Book of Common Prayer
Aartsbisschop Thomas Cranmer was de belangrijkste theologische architect van de Engelse Reformatie. Hij stelde het ‘Book of Common Prayer’ (1549, 1552) samen – een revolutionaire liturgie in het Engels. Deze liturgie bracht de reformatorische theologie, zoals het gezag van de Heilige Schrift en rechtvaardiging door het geloof, in de harten en gedachten van de mensen via hun wekelijkse eredienst. Dit legde een kenmerkend anglicaans principe vast: het vinden van eenheid door gezamenlijk gebed, of lex orandi, lex credendi (de wet van het gebed is de wet van het geloof).
Het *Boek van de gezamenlijke gebeden* is voor veel anglicanen over de hele wereld een belangrijk boek geworden. Het is uitgegroeid tot een wereldwijde verzameling gebeden die in meer dan 50 landen en in 150 talen wordt gebruikt.